به گزارش میانه نیوز به نقل از عصر ایران، بدون مقدمه، سه تیتر مطبوعاتی را با هم مرور کنیم که همگی از زبان مسئولان آمریکایی یا مربوط به نقل قول خاصی از آنهاست. وطن امروز، دیروز تیتر زده بود «دلواپسی شیطان»؛ با این زیرتیتر که «اگر به توافق پشت کنیم، روحانی و ظریف به دردسر می‌افتند»، که نقل قول مستقیم از جان کری است.

 کیهان هم امروز از قول وزیر خزانه‌داری آمریکا تیتر زده: «قطعنامه به ما اجازه می‌دهد هر وقت بخواهیم تحریم‌ها را برگردانیم».

 اما روزنامه جوان تیتر نسبتاً متفاوتی دارد. این روزنامه این جمله جان کری را تیتر کرده است: «با ایران توافق نکنیم، در جهان تنها می‌مانیم».
 

 

 

چه در زمان مذاکرات و چه در روزهای پس از آن، مکرر شنیده‌اید در مورد اینکه مخالفان توافق و کسانی که از حصول آن ناراحتند، چه کسانی هستند. از افراد حقیقی و حقوقی گرفته تا نهادها. عده‌ای در داخل و خارج حتی حرف شکاف در قدرت را هم پیش می‌کشند. که مثلا فلان نهاد مخالف توافق است اما دولت کار را پیش برده و کشور را در یک موقعیت بازگشت‌ناپذیر قرار داده است. بیشترین گمانه‌زنی‌ها هم در مورد مخالفت سپاه پاسداران انقلاب اسلامی با توافق ( و پیشتر از آن مذاکرات) هسته ای است.
 
رویکرد مطبوعات، همان رنگ رخساری است که خبر می‌دهد از سر درون. نوع انتخاب تیتر روزنامه ها از جملات مسئولان آمریکایی را ببییند:
 
*روزنامه جوان، از موضع اقتدار ایران و نیاز طرف مقابل به توافق وارد مقوله شده است؛ طبق تیتر این روزنامه آمریکایی‌ها اعتراف کرده‌اند که اگر با ایران توافق نکنند، در دنیا منزوی می‌شوند.
 
*کیهان از موضع غیرقابل اعتماد بودن و خلف وعده طرف مقابل و سوراخ بودن متن توافق وارد شده؛ طبق تیتر این روزنامه، طرف مقابل با توجه به متن برجام و متن قطعنامه، امکان این را دارد که سریع تحریم‌ها را سرجای خودش برگرداند.
 
*وطن امروز- که از نظر گفتمانی، از رسانه‌های پایداری محسوب می‌شود- اما دغدغه‌ای کاملاً جناحی دارد؛ طبق تیتر این روزنامه مقامات آمریکا نگران خداحفظی احتمالی روحانی و ظریف از قدرت در صورت اجرا نشدن توافق هستند و لابد کارکرد توافق هم صرفا ادامه حضور جریان رقیب در قدرت است.
 
نوع تیترزنی و گزینش گری هدفمند این روزنامه‌ها از اظهارات مقامات آمریکایی، حرف‌ها برای گفتن دارد:
نکته اول اینکه نوع مخالفت با توافق و جنس انتقاد از آن، متفاوت است. به تبع آن نوع تعامل با منتقدان و مخالفان هم باید متفاوت و متناسب باشد. عده‌ای ممکن است دغدغه منافع ملی داشته باشند، عده‌ای دیگر به آمریکا بدبین هستند. عده‌ای هم صرفا دغدغه جناحی و سیاسی دارند. در خصوص مورد اول و دوم شاید امکان اقناع باشد، اما در سومی، خیر.
این هم باید مورد توجه دولت باشد هم مورد توجه خیرخواهانی که می‌گویند حرف منتقد را باید شنید. البته عدم وجود امکان اقناع به معنای ترجیح انفعال هم نیست.
 
و نکته دوم؛ البته یک تحلیل محتوای کمی دقیق نیاز است- که در چند روز آینده انجام خواهم داد- اما بنابر مشاهدات شخصی، در یکی دو ماه گذشته که بهار تیترهای هسته‌ای در مطبوعات بوده، رویکرد کلی روزنامه منتسب به سپاه پاسداران انقلاب اسلامی مخالفت با توافق و تیم مذاکره کننده نبوده است؛درست برخلاف وطن امروز و البته کیهان. از این می‌شود نتیجه گرفت که در لایه‌های قدرت –با تلاش دولت یا هر دلیل دیگر- همگرایی در مورد مسئله هسته‌ای وجود دارد اما میان جناح‌ها خیر که طبیعی هم هست.

ازاین رو ادعای "شکاف در قدرت"، در پی مذاکرات یا توافق هسته‌ای هم بی‌مبناست.